Ga naar hoofdinhoud

Nederlands bos steeds gevarieerder

Het Nederlandse bos wordt steeds gemengder en gevarieerder. Dat blijkt uit de resultaten van de 7e Nederlandse Bosinventarisatie over de periode 2017-2021. Voor het eerst zijn er meer loofbomen dan naaldbomen waargenomen. Bovendien neemt de levende houtvoorraad en de gemiddelde diameter van de stammen toe. Ook is er een toename gezien van struiken in de bossen en dood hout, wat de biodiversiteit ten goede komt. Dat is nodig, want de effecten van de droge zomers en essentaksterfte zijn duidelijk meetbaar en leiden tot een verminderde vitaliteit van het Nederlandse bos.

De bosseninventarisatie geeft al 80 jaar inzicht in de staat en ontwikkeling van de Nederlandse bossen. Wageningen Environmental Research heeft het onderzoek uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. Hiervoor zijn op meer dan 3000 verschillende plekken metingen verricht. De resultaten van dit onderzoek worden onder andere gebruikt om aan internationale verantwoordingsverplichtingen te voldoen, zoals de CO2-vastlegging voor het Klimaatakkoord van Parijs.

CO2-vastlegging

Uit het onderzoek blijkt dat bossen in Nederland in de afgelopen jaren meer structuur hebben gekregen en gevarieerder zijn geworden. Veel monotone bossen met bomen van dezelfde soort en leeftijd zijn gevarieerder geworden met meerdere boomsoorten en meer ondergroei. Voor het eerst sinds de metingen 80 jaar geleden zijn begonnen, zijn er meer loofbomen dan naaldbomen waargenomen. Deze variatie in soorten is goed voor de biodiversiteit en maakt het bos beter bestand tegen klimaatverandering en ziektes.

Ook is er een toename van dood hout, wat gunstig is voor bijvoorbeeld veel insectensoorten die hiervan afhankelijk zijn. De jaarlijkse houtoogst uit de bossen is stabiel gebleven en bedraagt ongeveer de helft van de hoeveelheid hout die er jaarlijks bijgroeit. Dit betekent dat het Nederlandse bos netto CO2 blijft vastleggen.

Vitaliteit

In de nieuwste bosinventarisatie is voor het eerst ook gekeken naar de vitaliteit van het Nederlandse bos. De resultaten laten zien dat sommige boomsoorten het moeilijk hebben, vooral door droogte, ziektes en plagen. Van de es is bijvoorbeeld 70 procent aangetast door essentaksterfte, waarbij een schimmelsoort de bomen ernstig verzwakt. Ook bij fijnspar is op grote schaal sterfte waargenomen door droogte en de daaropvolgende uitbraken van kevers. De bijgroei in het gehele Nederlandse bos nam licht af als gevolg van de droogte en het ouder worden van het bos.

Houtvoorraad

De levende voorraad hout is gestegen van 212 m³/ha bij de vorige meting naar 225 m³/ha nu. De velling bleef nagenoeg gelijk met 1,15 miljoen m³ per jaar, terwijl de groei afnam. Het Nederlandse bos bevat steeds meer dikke bomen. De verdeling van de voorraad hout per diameterklasse schuift steeds verder op richting de grotere diameterklassen. Bij naaldhout neemt de voorraad in de lagere klassen in de loop van de tijd af, terwijl dit bij loofhout constant blijft of zelfs toeneemt. Ook in de verjonging is te zien dat loofbomen meer voorkomen dan naaldbomen. Verder valt bij de verjonging het grote aandeel Amerikaanse vogelkers op. Op 35% van de punten werd verjonging van Amerikaanse vogelkers aangetroffen.

Minder snelle afname van bos

De totale oppervlakte bos in Nederland is volgens het onderzoek sinds 2017 afgenomen tot 363.801 hectare in 2021. Daarbij is 2000 hectare bos verloren. De forse ontbossing uit de periode 2013-2017 lijkt daarmee voorbij. Tijdelijke bosbouwcontracten uit de jaren 80 en 90, die nu aflopen en gekapt worden, zijn de voornaamste reden van de afname. Bos beslaat 11% van het grondgebruik in Nederland.

De aanleg van nieuw bos blijft vooralsnog achter ten opzichte van eerdere periodes. Een versnelling van het planten van nieuw bos, die is ingezet in het huidige beleid, zal pas later zichtbaar worden. Het duurt gemiddeld zo’n 5 jaar duurt voordat nieuwe bossen op de kaart staan.

Lees hier het volledige rapport.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Word nu abonnee van Houtwereld of Het Houtblad. Abonneer