Ga naar hoofdinhoud

Restauratie houten gassluis Fort Honswijk

Het vergane hout van de oorspronkelijke gassluis

In opdracht van de gemeente Houten is er door ‘Van der Ven’ de afgelopen tien jaar gewerkt aan de restauratie van Fort Honswijk. De Rijksmonumentale gebouwen op het terrein zijn ongeveer 150 jaar oud en voor de bomvrije geschutstoren geldt zelfs een leeftijd van 175 jaar. Eén van de restauratoren is Martin IJdo. Als eigenaar van Historic Engineering werkt hij dagelijks aan historische (museumstukken) om deze zoveel mogelijk in de oude staat te herstellen.

Hij is onder meer bezig geweest met de reconstructie van een unieke gassluis. Het enige bekende exemplaar in Nederland. Deze gassluis is ontwikkeld naar aanleiding van het gebruik van gifgas in WOI en bedoeld om de doorgangen in een verdedigingswerk te beschermen.

De gassluis is daarom opgenomen in de zogenaamde ‘potterne’. Dit is een ondergrondse verbindingsgang die van de buitenring van het fort naar het naastgelegen voormalige sluiscomplex loopt. Indertijd werd hij als geweergalerij gebruikt. De lengte van de sluis is zodanig dat er precies twee mensen met een brandcard in passen.

“Dit deel van het fort heeft aan de buitenkant lang tijd onder de aarde gelegen”, geeft IJdo aan. “Na uitgraven was de sluis in principe in zijn geheel aanwezig, maar stabilisering of restauratie was niet meer mogelijk. Ruim 90% van het hout was door vochtinwerking volledig gedesintegreerd. Daarom is ervoor gekozen om de sluis volledig te reconstrueren op dezelfde plaats. Delen van het origineel zijn natuurlijk wel zorgvuldig bewaard.”

Het eindresultaat is inmiddels praktisch gereed. De openingen zijn afgedekt met een dik soort zeildoek dat IJdo eveneens zelf heeft vervaardigd op een robuuste naaimachine van vroeger. Het enige originele component is het ijzeren verbindingsstuk waarmee de sluis bevestigd is aan het plafond. “Wat opviel was de nauwkeurigheid waarmee deze gangen zijn gebouwd”, geeft IJdo aan. “Gewoon een perfect halve cirkel waar het hout nauwkeurig tegenaan is te plaatsen. Vanaf volgend jaar is de sluis te bezichtigen voor publiek.”

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Word nu abonnee van Houtwereld of Het Houtblad. Abonneer