Met een volledig nieuw plaatbewerkingscentrum van 10.000 vierkante meter, inclusief drie opslaghallen voor bulk, aan de Van Maasdijkweg in Almelo zet Witzand Bouwmaterialen een volgende stap in industrialisatie. Op de plek van het voormalige pand van Kees Smit Tuinmeubelen verrees een geautomatiseerd platenmagazijn met twee verdiepingen, drie kranen, twee bewerkingsmachines en een directe koppeling tussen opslag, orderpicking en bewerking.
Het systeem heeft tijdens het bezoek van Houtwereld net de eerste orders gedraaid na een uitvoerige testfase. ‘We moesten natuurlijk wat kinderziektes overwinnen. Het stickeren verliep niet vlekkeloos en het systeem raakte in de war omdat een pakket niet uit 100 platen bestond maar uit 101. Maar dat hebben we nu allemaal getackeld,’ zegt Lotte Wolterink (32), teamleider van het bewerkingscentrum. Witzand wil met het nieuwe bewerkingscentrum klanten ontzorgen met compleet bewerkt en verpakt plaatmateriaal, op de juiste volgorde gestapeld en eventueel just-in-time geleverd op de bouwplaats. ‘We zijn vorig jaar april begonnen met de bouw van het nieuwe pand. Nu het bijna klaar is, wil ik het liefst zo snel mogelijk volle vaart vooruit, maar dat kan niet. We gaan eerst volledig finetunen, zodat als we straks echt orders aannemen, alles ook soepel loopt. Het systeem moet doen wat het moet doen. Pakt het de juiste platen, zitten de labels goed? Is de order compleet?’
Bekijk hieronder een korte video
De keuze voor nieuwbouw was voor Witzand geen luxe, maar noodzaak. Het bestaande pand op de locatie bood simpelweg niet de juiste randvoorwaarden. ‘We hebben eerst gekeken of we het bestaande gebouw konden aanpassen’, vertelt Wolterink. ‘Maar dat had niet de goede indeling en was te laag. Dit systeem had daar nooit in gepast. Daarom hebben we het volledig gesloopt en helemaal opnieuw gebouwd.’ Die keuze resulteerde in een hal van ruim 10.000 m², ingericht volgens de gewenste logistieke flow. Met drie grote magazijnen voor bulkopslag van platen en een hal voor het nieuwe bewerkingscentrum.
TWEE VERDIEPINGEN
De twee verdiepingen van het automatisch orderpicksysteem spelen daarin een sleutelrol. ‘Beneden liggen de hardlopers, boven de slow movers. Zo kunnen we zo efficiënt mogelijk picken.’ De hoofdrol in het bewerkingscentrum is voor het automatische opslagsysteem van Duivestein met drie kranen. Twee kranen bedienen de benedenverdieping, één de bovenverdieping. ‘Die kranen kunnen 24/7 draaien en verzorgen het orderpicken volledig automatisch. Als alles geoptimaliseerd is, praat je over 1 plaat per minuut per kraan. Dat komt neer op 1000 tot 1500 platen per dag.’
De kern van het systeem is een geautomatiseerde goederenstroom van inkomende volle pakken naar gepickte orders die uit verschillende types platen kunnen bestaan. Vanuit de volle pakken transporteren de kranen de platen naar de juiste positie in het magazijn. Vervolgens selecteert de lift de juiste platen per order en plaatst ze in de korf/het winkelmandje en dan naar de uitvoer om verpakt te worden. Als bewerkingen nodig zijn, dan kan het systeem ook voorstapelen voor de twee bewerkingsmachines.
Het op- en afstapelen gebeurt met vacuümtechniek. ‘Per materiaalsoort is vooraf bepaald hoeveel zuigkracht nodig is,’ zegt Wolterink. ‘MDF is bijvoorbeeld luchtdoorlatend, dus daar heb je meer vacuümkracht voor nodig dan bij gecoate platen of HPL. Als er iets afwijkt, geeft het systeem van Duivestein dat meteen aan.’
VAN OPSLAG NAAR BEWERKING
Vanuit het magazijn worden orders automatisch samengesteld en klaargezet voor bewerking. Gepickte orders gaan via een transportsysteem richting de bewerkingszone waar ze worden gelabeld, eventueel bewerkt en daarna gebundeld/ verpakt. Een belangrijk onderdeel hier is de automatische labeltafel met -printer. Deze voorziet de platen van de juiste stickers, zodat in de verdere bewerking geen wachttijd ontstaat. ‘De machine weet al hoe een plaat gezaagd of gefreesd moet worden en labelt die vooraf. Daardoor kunnen we direct door.’
De uiteindelijke orders worden verpakt, voorzien van klossen en bandjes en gaan vervolgens naar expeditie. En van daaruit naar de klant. Eventueel wordt dit nog gebundeld met bewerkt hout. Dat doet Witzand bij het hoofdkantoor in Almelo aan de Sluiskade Noordzijde 36. Hier staan een Hundegger SC3, een afkortzaag, vandiktebank, schaafbank, bandzaag, tafelfrees, een borstelmachine en nog een oudere verticale platenzaag. ‘We deden altijd vrij veel houtbewerkingen, maar nauwelijks plaatmateriaal.’
(klik op de afbeelding voor een vergroting, tekst gaat verder onder de beelden)
PLATEN ZAGEN EN FREZEN
In het nieuwe bewerkingscentrum staan twee machines: een Kappa Automatic 120 opdeelzaag van Mayer en een Profit H100 CNC-frees van Format 4. Beiden geleverd door Felder. En beiden worden automatisch beleverd vanuit het magazijn. ‘De platen komen eerst langs de labelprinter, die stickert voor zowel zaag als frees, op twee plekken. Er wordt voorgestapeld en als de operator de order afroept gaan de machines aan het werk. Bijvoorbeeld met stroken zagen, of welke maat de klant maar wil. Bijzonder is dat we hier zowel houtachtige plaatmaterialen als vezelcementplaten, ook wel stofplaten of mineraalgebonden platen genoemd, kunnen zagen. Dat is vrij uniek. De afzuiging is daarop aangepast en natuurlijk is een gereedschapswissel nodig.’
De CNC-frees voegt daar extra bewerkingsmogelijkheden aan toe. Denk aan sparingen voor installaties, boringen voor contactdozen, gaten in achterplaten voor inbouwreservoirs en andere complexe vormen. De maximale plaatdikte ligt rond de 120 mm voor de frees en circa 150 mm voor de zaag, al komen dergelijke diktes in de praktijk weinig voor.
Aan de afvoerzijde wordt nog deels handmatig gewerkt. ‘Daar kijken we nog naar optimalisatie, bijvoorbeeld met vacuumheffers. Zeker bij zware materialen wil je dat ergonomisch goed oplossen.’
Een onderscheidend aspect van het concept is de mogelijkheid om orders te verpakken op montage- of bouwvolgorde. ‘De klant wil vaak dat wat hij als eerste nodig heeft, bovenop ligt,’ zegt Wolterink. ‘Daar hebben we hier een aparte zone voor ingericht. Het klinkt eenvoudig, maar dat is het niet. Het vraagt om een slimme combinatie van verschillende bewerkingen. Een order kan bestaan uit zaagwerk, freeswerk en eventueel nog andere onderdelen. Die bundelen we hier in de juiste volgorde.’
GROEI PREFAB EN MODULEBOUW
De investering is nadrukkelijk gericht op de veranderende marktvraag. ‘We zien dat modulaire bouw en prefab steeds belangrijker worden. Klanten willen geen losse platen meer, maar compleet bewerkte pakketten die ze direct kunnen monteren.’ De doelgroep bestaat dan ook vooral uit aannemers, prefab bouwers en timmerfabrieken met repeterend werk en grotere volumes.
De automatisering wordt aangestuurd door een combinatie van softwarepakketten. Een optimalisatiesysteem vertaalt klantbestanden die per mail binnenkomen Over de volgende stap in het proces wordt al weer nagedacht. Dat is een tool waarmee klanten op MijnWitzand online hun orders voor plaatmateriaal kunnen invoeren waarna deze vervolgens rechtstreeks worden ingeladen.
WITZAND ALMELO
Met het nieuwe bewerkingscentrum breidt Witzand Almelo zijn bouwmaterialenhandel verder uit. Het bedrijf heeft meerdere vestigingen in Oost-Nederland, met Almelo als centrale locatie voor hout en plaatmateriaal. Daarnaast zijn er afhaalvestigingen, showrooms en dus een houtbewerkingscentrum. De combinatie van hout en plaat onder één dak biedt volgens Witzand grote voordelen. ‘We kunnen nu complete pakketten leveren: hout, plaat en bewerkingen. De rode draad in de investering is het toevoegen van waarde. We willen klanten werk uit handen nemen. Van ruw materiaal naar een kant-en-klaar product dat direct verwerkt kan worden.’
Daarbij speelt ook logistiek een belangrijke rol. Witzand levert met eigen transport en kan just-in-time leveren op de bouwplaats. ‘Zeker bij renovatieprojecten is dat essentieel.’ De combinatie van automatisering, bewerking en logistiek moet leiden tot een efficiëntere keten. ‘We zien dit echt als de toekomst. Minder handelingen op de bouwplaats, meer voorbereiding in de fabriek.’
Het bewerkingscentrum is op 17 april officieel geopend en sindsdien ook in functie.
Lees ook:
Nieuwsupdate Houtwereld
Wil je elke donderdag gratis het laatste nieuws uit de branche in je mailbox? Schrijf je dan nu in voor de Houtwereld e-mail nieuwsbrief. Dan weet je zeker dat je op de hoogte blijft van productinnovaties, overnames, de cao en ander branchenieuws. Al ruim 4.500 collega’s gingen je voor.
