Eerder exposeerde Renze van den Brink (38) zijn houten bollen al in Antwerpen en Amsterdam. Vorig jaar waren München en Sevilla aan de beurt, en er hangt een tentoonstelling in Venetië in de lucht. Van den Brink, meubelmaker van opleiding, studeert nu voor boswachter.

‘Ik had de rest van mijn leven als meubelmaker in Zutphen kunnen doorbrengen,’ denkt Renze van den Brink. ‘Een ambachtsbedrijf verdient net genoeg om van te leven. Maar een baan met een vast salaris en pensioenopbouw is toch ook fijn.’ Daarom woont Van den Brink nu vier dagen per week op Vlieland en studeert op vrijdag aan Yuverta in Velp. ‘Bosbeheer trekt me: buiten werken, praktisch bezig zijn. Ik neem regelmatig wat stukken hout mee naar huis om er ’s avonds bijvoorbeeld lepels van te snijden.’

Het uiteindelijke doel: een paar dagen per week werken en daarnaast tijd overhouden om vrij werk te maken. Bijvoorbeeld bollen. Daarmee heeft hij inmiddels enige bekendheid in internationale kunst- en interieurkringen. ‘Volledig ronde bollen, daar heb ik er inmiddels zeven van gemaakt, de kleinste is 70 centimeter doorsnede, twee zijn meer dan 152 centimeter.’ De technische uitdaging om van recht hout een perfecte bol te maken bracht hem ooit op het spoor. ‘En dan zonder computerberekeningen en zonder CNC-machine, écht handwerk,’ benadrukt hij. ‘Ik maak grote icosahedrons.’ Een standaard voetbal, verduidelijkt hij, líjkt rond, maar bestaat uit 20 hexagons (zeshoeken) en 12 pentagons (vijfhoeken). Deel je die vormen weer op in driehoeken dan kom je op 180 vlakken, verlijm je die stukken, bijvoorbeeld van multiplex, met elkaar dan krijg je een hoekige bolvorm, een icosahedron of icosaëder. ‘En die schuur en frees je tot een bol. De huid is dus plaatselijk dikker of dunner. Maar hij blijft heel sterk. Op alle bollen die ik tot nu toe maakte, kun je staan.’

Arbeidsintensief en intrigerend

De constructie is nog maar het begin. Voor het oppervlak van één van de reuzenbollen verwerkte hij in totaal 5000 stukjes hout van verschillende kleur, in een precies legpatroon dat 24 keer terugkomt. Het is niet moeilijk te begrijpen dat in sommige bollen wel een jaar aan arbeidskosten zit; een grote bol kost al snel evenveel als een middenklasser. ‘Ik verkoop er soms één’, vertelt Van den Brink, die een levendig Instagram-account heeft. ‘Dat is dan aan mensen met grote welstand, die willen niet dat hun huis of interieur op de foto komt.’ De afwerking verschilt steeds. De oppervlakte van één van zijn bollen bestaat uit allemaal rondjes van verschillende houtsoorten: een kwestie van steeds gaten boren en die afstoppen met op maat geboorde ingelijmde houtcirkeltjes. Momenteel werkt hij aan een bol die hij met door-endoor gekleurd houtfineer in patroon legt.

De bolvorm heeft al millennia speciale betekenis voor de mens, maar daar is Van den Brink nuchter over. ‘De bouw van zo’n bol is intrigerend. En ook het hanteren: hoe ga je hem keren (140 kilo!), hoe houd je hem aan alle kanten perfect en regelmatig. Dat zijn de dingen die me echt interesseren.’

Foto’s houtbollen Renze van den Brink

(Klik op de afbeelding voor een vergroting)