Naast de EUDR komt er meer nieuwe wetgeving uit Brussel onze kant op. Zo is er nieuwe verpakkingswetgeving aangenomen die in augustus 2026 in werking treed, stap voor stap en steeds wat strenger. De wet is bedoeld om de keten van verpakkingen te verduurzamen en verpakkingsafval terug te dringen.

De EU-lidstaten moeten stapsgewijs het verpakkingsafval per hoofd van de bevolking verminderen. Dat begint met 5 procent in 2030 en loopt op naar 15 procent in 2040. Uitgangsjaar is 2018, dus de groei van latere jaren moet ook verminderd worden. De wet geldt voor het brede spectrum van verpakkingen, zowel voor consumentengoederen als voor B2B producten. De Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR), zoals de wet heet, is officieel al op 11 februari 2025 ingegaan, maar de meeste maatregelen treden stapsgewijs in werking, te beginnen op 12 augustus 2026.

Niet alle bepalingen uit de wet hebben invloed op de houtverwerkende industrie zoals palletproducenten en makers van transportkisten en hun toeleveranciers. Siem Haffmans, partner en strategisch adviseur Circulaire Economie bij Partners for Innovation is kenner van de wet en deelde zijn belangrijkste bevindingen met de bezoekers van de PEFC-jaarbijeenkomst op 7 oktober in Driebergen.

De onderstaande artikelen uit de PPWR zijn volgens hem belangrijk voor de houtbranche:

• Artikel 6 Recyclebare verpakkingen
  Vanaf 1 januari 2030: alle verpakkingen moeten recyclebaar zijn (>70%)
• Artikel 10 Minimaliseren verpakkingen
  Vanaf 1 januari 2030: verpakkingen moeten zodanig zijn ontworpen dat het gewicht, volume en het aantal lagen tot een minimum worden gereduceerd.
• Artikel 11 Herbruikbare verpakkingen/art 29 Hergebruik doelen
  Vanaf 1 januari 2030: doelen voor het inzetten van herbruikbare (kunststof) verpakkingen binnen de EU.
  – 100% voor verzendverpakkingen binnen een EU-land.
  – 40% voor verzendverpakkingen zoals pallets, bakken, kratten, emmers, van alle afmetingen met inbegrip van pallethoezen en straps.
  – 10% voor verzamelverpakkingen in de vorm van dozen, exclusief karton.

Voor makers van houten transportkisten betekent bovenstaande bijvoorbeeld verplichte hergebruikdoelen en een maximale toegestane lege ruimte. Vanaf 2030 moet minimaal 40 procent van de transportverpakkingen herbruikbaar zijn, en mag er niet meer dan 50 procent loze ruimte in een kist zitten.

De wet kent een belangrijke vrijstelling voor op maat gemaakte houten transportkisten ‘voor het vervoer van grote machines, apparatuur en goederen waarvoor de verpakking op maat is ontworpen om te voldoen aan de individuele behoeften van het bedrijf dat de bestelling heeft geplaatst.’

INFORMATIEPLICHT

Daarnaast geldt vanaf 12 augustus 2028 een informatieverplichting op de (consumenten)verpakking, over diezelfde verpakking: zoals materiaalsamenstelling, hoe weg te gooien en het hergebruik. Dit mag middels een etiket of een QR-code die verwijst naar het verpakkingsdossier.

Als je als houthandel hout of verpakkingsonderdelen levert aan de emballage-industrie kunnen je klanten gaan vragen naar exacte maten, gewichten, houtsoorten en herkomst van het hout. Vanaf 2030 moet iedereen die een verpakking op de Europese markt brengt, als importeur of producent, een conformiteitsbeoordeling uitvoeren om aan te tonen dat de verpakking voldoet aan de nieuwe wetgeving.

De emballage-industrie zelf moet dus ook verpakkingsdossiers gaan aanleggen, bijvoorbeeld voor agf-kisten, te beginnen met het verzamelen van goede en betrouwbare data (CO2 impact, herkomst materiaal). PEFC en andere certificering kan helpen bij de bewijslast en om aan te tonen dat je data betrouwbaar zijn.

De precieze implementatie van specifieke regels gebeurt op latere data, zoals die verplichte etikettering vanaf 2028 en strengere eisen rond herbruikbare verpakkingen vanaf 2030. Haffmans verwacht voor die tijd nog aanvullende documenten uit Brussel die nader toelichten wie aan welke verplichting moet voldoen en hoe je dat precies doet. Hij adviseert de aanwezige bedrijven echter om niet af te wachten maar proactief te reageren. ‘Je klanten zullen om de data vragen. Zeker als je levert aan de grote retailers. De PPWR heeft invloed op iedereen die verpakkingen op de Nederlandse of Europese markt brengt. Groot en klein.’

De ILT (Inspectie Leefomgeving en Transport) is de Nederlandse toezichthouder die de naleving van milieuregelgeving, waaronder deze Europese PPWR, controleert.

HOUTEN PALLETS

Epal Nederland, de organisatie achter de houten Europallets, stelt op haar website al helemaal klaar te zijn voor de nieuwe verpakkingsregels uit de PPWR. ‘Epal-pallets vallen volledig binnen de nieuwe definities van herbruikbare verpakkingen (art. 11 en 29 uit de PPWR). Ook zijn alle onderdelen van onze pallets (hout, spaanblokken, stalen nagels) honderd procent recyclebaar. Wat betreft de  bewijslast: Epal ontwikkelde een EU-conformiteitsverklaring (art. 39 PPWR) waarmee palletproducenten of -gebruikers de vereisten eenvoudig kunnen aantonen. Het open palletpool-systeem van Epal wordt erkend als officieel hergebruiksysteem (volgens Annex VI). De organisatie stelt daarnaast voor haar leden een conformiteitsverklaring op die in alle EU-talen beschikbaar komt en die via een QR-code te raadplegen is.

KANS VOOR HOUT

Deze nieuwe wet betekent niet alleen extra regeltjes en administratie. Volgens ingewijden biedt de PPWR ook kansen voor hout. ‘Hout is per definitie een duurzamer materiaal dan kunststof. Die positie van hout kan versterkt worden door de PPWR waardoor de wet kan leiden tot een groeiende vraag naar houten verpakkingen zoals pallets, kratten, kisten en modulaire systemen.’ Want veel houten verpakkingen voldoen al aan de richtlijnen die de nieuwe wet stelt. Ze zijn gemaakt van hernieuwbare grondstoffen, te repareren en recyclebaar.